Mother’s Day (Nute ni)

‘EN TIE NA NU KHU’
John 19:27

Nu te lul na: Nute lul zie hih kuoa gendawk zo di? Sap la phuok tu khat chun “ Pathien in nu te tel loin bangmah ahih thei puoi” ana ti hiel hi. Midang khat chun, “Nu te hi Pathien thatheng dinga siem ahiu” ana ti kit bawk hi.

Nu dinmun hih a lul mah mah a, hitazienglele, nu te hih akibang vek puou. Nu phalo chun vang insung, khawtang hinkhuo leh thil dang dang chawh buoi in nu te lul na tiengle asu bei sek in alang hi. Mahleh, nu ching, nu ginum leh Lalpa neitu chun vang insung mai hilo in khawtang a dingin le mipha leh deihum asiemdawk un zietawbang nu te chuh lul takzet ahiu. Thuching bung 3:10 a chun ‘Numei khawsak pha kuo a muthei ding? A mah chuh suongmantam san chi sangin a lul zaw daih ngal a’ atih i mu’u hi.

Chate dinga nu te lul na: Chate dingin nu te lulna hih asangpen in vak kawih in,vak kidawng sin leng, Na nu gilsung a tha kuo na um sungin a thisan nakikawp pih a,chun nang zieka natna athuok cheng cheng na ngaihtuoh kha him him em? Khaw eng namuh theih nadinga na hung pien dawk ni a na nun anatna thuokte haw na ngaihtuoh kha em? An pha anek cheng cheng amah taksa dinga mangthei lo a, na hinna pen nawitui ding in achiehzo zel a,a lungthim ngaihtuohna cheng cheng seng a, zan nasan le ipmu theilo khawp hiel hiel a a um kawm ale limtak leh tai tak a ahun na etkawl dante na ngaihtuoh kha tam?

Nun acha alungsiet a, a lungthim cheng cheng alak zie leh, ahet ngilh ngei lohzie tawh Pathien JEHOVAH inle Zion khawpi a hetngilh ngei lohzie ateh kal hiel ana hi.
Nu hi ziltiltu masapen ahih ziekin cha pha, mi pha, lehkhathiem siemdawktu khat ahi. Mahatma Gandhi chun, “Pasal lehkha thiemsak chuh mi khat lehkha thiemsak ahi a, numei lehkha thiemsak vang chuh insung pumpi lehkha thiem sak tawbang ahi” ana ti hiel hi. Lehkha ziktu khat chun “Nu’n asinsak loh cha chun thil bangmah zildawk anei puoi” tin ana zik hi.
George Herbert chun, “ziltiltu za(100) sang in nu khat alul zawi” ana ti.

Lungngaihna leh haksatna cheng cheng tun na mun chuh nu te ahih ziek un, a lul mah mah ahiu. Nu te inn a aum loh uchun pasal leh naupang insung ah aum peih puou, chun in lengte le nupen aum loh chun atha muong thei puou hi. Mi insunga iva len him him hin, nupen mitmei nel umtak a imuh chun i tha amuong a ahin nu pen mitmei a nel um bek loh chun i tha a muong puoi. Bible in numei ching chu in satu ahi, atih tawbang in insung cheibawl leh vaihawmna chuh nu te ngaihtuohna ahi pen hi.

Insunga nu taima, lungsietna ngah, vaihawm thiem, naseppha, kipiezo, ginum, tuoltek leh phanemngai te ahih uchun insung khawsak nuom ei siemsak sek u a, zie khel achun, sapchuom leh khawtang hinkhuo pha siem nadingin a pawimawh mah mah ui. Zietawbang insung pawimawh tak chuh nu te vanga dindawk ahi a, zieziekchun nute hin khawvel hih asiem uh ahi iti nuom hi. Skul masapen chuh insung ahi a, ziemun a ziltiltu masapen chuh nu te ahiu. Nu te lulna hih ana sa e . Nu te umlo in chuh insung hih a ngawn chang tawbang ahi. Zieziekchun nu te ziekin Pathien kawm ah kipakthu gen chiet hitiu.

Nu te ni hi khawvel pumpi ah ni thupi pen te lak a khat in sim tel ahi. Zie ni hi Kristian hin kristien lo te hitaleh angai pawimawh vek u a, gam hausa gam a chengte vang chun a ngai pawimawh mah mah ui. Chun zieni hih chaten nu te phat zie , lulzie leh thupi zie he a ngaih pawimawh in, chawihmawina etsaknan, thilpiek (prsent) piekni, nekpha neksak ni leh thilpiek chauh hilo in ahun cheng cheng uh pie’n anu teu kawm ah aum sek ui. A puonnak teu ah pakcha mawi tak tak te bang atak sak sek ui.

Nu ana sun tate chun anu teu hetzing nan, athan u ah pakchate akawih sek ui.
1864 khan America gam khaw neucha a insung haksa deuh mai apat in numei chapang khat ahung pieng a, zie chapang chuh Anna Jarvis ahi a, akhawsak uchu haksaten mahleh, anu etkawlna nuoi ah atheih dan dan in lehkha hunzil to in, Pathienni cheng leh Sunday School akai sek hi. Khuti tawbang a haksa deuh a lehkhazil chuh asutzawm theihloh phet in, ziltiltu na sem in aki lawh zaw tai, khutia lawhte haw ahun neih nung, kum 1902 chun alungsiet mah mah apa chun ahun beihsan phut a; anu tawh haksa deuha ahung khawsak lai uh kum 1905 khan vangsiethuoi takin anu le ahung bei kit a, ziehun chun alung ahel mah mah mai sek a, anu’n alungsiet zie te, anu lul zie te ngaihtuoh in, anu adam lai a thilpha achunga ahisak tam loh ziete angaihtuoh chang chun khawk asan agim mah mah sek hi; ka nu kha mukit theileng chuh aw bang titak in ka duot die aw, tin achawihmawi dingdan haw angaihtuoh in duhthu asam sek hi.
Zieziek tak hin, amah nu chauh hilo in nu te hi chate ding in alul zie leh chateding a chawimawi tak leh zahtakahih zieu he’n alawite tawh May 9, 1907 khan naupang 400 vel samkhawm in Nu te ni hi amang pan ui. Zie nu-ni amat uchun agam mipite lungthim akhawih kha hin tin, kum 1911 in America state cheng cheng hiel ah Nu te ni (Mothre’s Day) hi nit leh mat ahung hi. Mother’s Day hi deih a phasa ahung pung deuh deuh a, May 8, 1914 khan America Parliament, Sorkal office leh department cheng cheng ah Nu te ni hi pawimawh tak a nit leh mat ding in parliament in in joint resolution ahun nei hi, zie resolution chuh sukdet nadin America president chun amin a zik ngal hi. A kum kit, 1915 chun May tha Pathienni anih (2) vei na chu nu te chawihmawina ni ding in America pumpi ah national holiday ding in phuon dawkna ana um hi.

Khawvel a ginglotu kristian hilo, tam tak a um a, mahleh ginglotute hawnle a nu teu lulna he a achawihmawi uchun, ei gingtute vang chun chuh Pathien thupiek ahihziek a ihihloh theihloh nilopi ahung ahi, aziekchuh thupiek sawm laka alina ah phatakin akimu a,zieban chun zie thupiek hi i zawp chun malsawmna ichan ding thutiem (promise) umna sun khatle ahi.
Nu te chawihmawi na leh zahna hi mihing kilaichin na cheng cheng ding in CHABI ahih ziek in, Pathien in angai pawimah mah mah a, chun NU LEH PA ki zahna INSUNG achun malsawmna, vangsakna a um sek hi.

Nu te ni (Mothers’ Day) tawh kisai in, nu lulna hezing in, nu te cheng cheng deihsakna chuombik chibai kahun buk hi.
KAKIPAK HI.

Zodinpui Kaisang
Dwarka New Delhi

3 Responses to Mother’s Day (Nute ni)

  1. Nu,Na article zik hih simnawp um kasa a,ahoih le kasai.Isu Krista ngei inle a Nu Mari a thihsan ding kuon in A sinsak khat( Johan hidinga ginchak) kawmah a Nu etkawlna na apieh malam hi tih chanchin nahun zikdawk a,Ziechun thusawm piek li na alul zie eihet behsak in kahei.Kipah um kasa a Aban le hunzik zel in.

  2. Sim nawp aum e,,,, nu ei pieh tu Lalpa Pathien min avel avela pahchak in um hen! Amen

  3. Zie thuzik ‘En tie na nu khu’ tih hi “Entie na nu khu…!!!” tih in ka la a, nu Dinpui (Zodinpui Kaisang) in a hun tuok hi ka sim a sim nuom um leh hawih ka sai.Baibul chang kila hi i sim a, i et leh a lul zie a lang zaw diek hi.
    “Nute hi a lul ua, LALPA LUNGSIETNA ahileh a lul diek hi”.
    Nu Dinpui in amin azik dan hi “second-to-none”, mark 100 lak a ka piek ding hi leh 100 ka piei, tih chu 100% amui tihna ahi.Na zik dan hi , English mal khat mal nih vak ba leng, “Zodinpui Kaisang – na zik dan style hi -’symbolic,evocative,reminiscent & loving’.

Leave a Reply